Tiende: de tiende in de rij en een tiende deel
Tiende is het rangtelwoord bij tien: de nummer tien in een reeks. Het is ook de naam voor het deel van een geheel dat één op tien is, en een oude belasting.
Een rij heeft altijd een eerste, tweede, derde, en na het negende komt de tiende. Tiende is een van de weinige woorden die tegelijk een volgorde en een deel van een geheel aanduiden. Daarnaast heeft het een oude, minder vrolijke betekenis uit de geschiedenis.
- Rangtelwoord. *Zij werd tiende bij het schaatsen.*
- Een tiende deel. *Een tiende van de prijs is zijn commissie.*
- Historische belasting. *De boeren moesten een tiende van de oogst afstaan.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Rangtelwoord | tiende | Volgt op negende. |
| Als zelfstandig naamwoord | het tiende | Een tiende van een taart. |
| Meervoud | tienden | De middeleeuwse belasting; ook tienden van een seconde. |
| Afleidingen | tienduizend, tiental | Samengestelde woorden. |
Tiende in een zin
- Ik word dit jaar tiende in het klassement.Rangtelwoord; zonder lidwoord als bijwoord.
- Hij verloor met een tiende seconde verschil.Hier is het een deel van een seconde.
- De tiende ging vroeger naar de kerk.Historisch; de kerkelijke belasting.
Een belasting van tien procent
In de middeleeuwen eiste de kerk van de boeren de tiende: een tiende deel van de oogst. Het Engelse woord *tithe* heeft dezelfde oorsprong. Als rangtelwoord volgt het op het negende en gaat het vooraf aan het elfde. Tegenwoordig hoor je tienden vooral bij tienden van seconden in de sport of in de wiskunde.
Schrijf je tiende met een hoofdletter?
Nee, alleen aan het begin van een zin.
Wat is het verschil tussen tiende en tien procent?
Een tiende is een breuk (1/10); tien procent is dezelfde hoeveelheid in procenten.