Dwaas: een wijze vraag over wie wijs is
Dwaas betekent onverstandig, dom of onnozel. Als zelfstandig naamwoord is een dwaas iemand die onverstandig handelt.
Het woord dwaas beschrijft iemand die onverstandig handelt. Opvallend is dat de dwaas in verhalen vaak de enige is die de waarheid uitspreekt: de nar aan het hof mocht kritiek geven die niemand anders durfde. Zo is het woord veel rijker dan ‘dom’.
- Onverstandig (bijvoeglijk). *Het was dwaas om dat te doen.*
- Iemand die dom handelt (zelfstandig). *Alleen een dwaas gelooft dat.*
- Vreemd, onzinnig. *Een dwaze gedachte.*
Dwaas verbuigen
| Trap | Vorm | Opmerking |
|---|---|---|
| Stellend | dwaas / dwaze | dwaze man, het dwaze idee |
| Vergrotend | dwazer | dwazer dan ooit |
| Overtreffend | dwaast | meestal 'het dwaast' |
| Zelfstandig | de dwaas | meervoud: dwazen |
| Afleiding | dwaasheid | onnozel gedrag |
Dwaas in de zin
- Hij handelde dwaas door het geld te verspillen.Formeel; afkeurend.
- De dwaas geloofde elk woord.Literair; zelfstandig.
- Wat een dwaas idee!Spreektaal; uitroep.
Dwaas, wijs en gek
- Tegenovergestelde. Een wijs mens denkt na voor hij handelt.
- Synoniemen. *Domoor*, *idioot* en *gek* gelijken op dwaas, maar zijn grover; een domoor is dom, een dwaas vooral onverstandig.
- Bijbel en tarot. In de Spreuken staat veel over de dwaas; in de tarot is de Dwaas kaart nul, het begin van de reis.
- Uitspraak. De 'aa' is lang, zoals in 'waas'.
Is dwaas een belediging?
Het is bijna ouderwets, maar kan nog steeds beledigend zijn.
Wat is het verschil met gek?
Gek kan ook grappig of vreemd zijn; dwaas is vooral onverstandig.
Wanneer schrijf ik dwaze?
Bij de-woorden en na een bepaald lidwoord: een dwaze man; bij onbepaalde het-woorden: een dwaas idee.