Aard: karakter, aardappel en waarom 'aardig' aardig is
De aard van iets is zijn wezen of karakter. Het woord betekent ook 'soort' en komt voor in vaste uitdrukkingen als 'van aard' en 'aard en omvang'.
De aard van een persoon of zaak is wat hij van nature is. Aardig is letterlijk 'van goede aard', zodat een aardig mens iemand is wiens karakter prettig is. Het woord heeft geen meervoud in de gewone taal, maar is wel stam van vele woorden, van aardig tot geaard. Ook de aarde zelf staat dicht bij dit woord.
- Wezenskenmerk of karakter. *Hij is van nature vrolijk van aard.*
- Soort of categorie. *Een probleem van technische aard.*
- Eigenschap van een product. *De aard van het materiaal bepaalt de prijs.*
Vormen en afleidingen
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Zelfstandig naamwoord | de aard | De aard van het beest. |
| Bijvoeglijk naamwoord | aardig | Een aardige man. |
| Werkwoord | aarden | Ik kan hier niet aarden. |
| Voltooid deelwoord | geaard | Een geaarde stekker. |
| Samenstelling | aardappel | Gekookte aardappelen. |
Aard in zinnen
- Hij is rustig van aard.'Van aard' staat vaak met een bijvoeglijk naamwoord.
- De schade is van ernstige aard.Formeel; vaak in rapporten en verslagen.
- De kat kan niet aarden in het nieuwe huis.'Aarden' betekent hier 'gewend raken, zich thuis voelen'.
Aardig, aardappel en aarden
Dat de aard in *aardig* de karakterbetekenis heeft, is minder bekend dan het gebruik. Een 'aardig' mens is eigenlijk een mens 'van goede aard'. In *aardappel* is het een heel ander woord: de aardappel is letterlijk de 'appel van de aarde', een vrucht die onder de grond groeit, net als het Franse *pomme de terre*. Het werkwoord *aarden* betekent oorspronkelijk 'wortel schieten' en later 'zich thuis voelen'. In elektrische installaties is een geaarde stekker er een met een aardverbinding, die lekstroom veilig wegleidt. Een verwant woord is natuur.
Is aard hetzelfde als aarde?
Nee. Aard is het wezen of karakter, aarde is de planeet of de grond. Ze hebben dezelfde stam, maar verschillende betekenissen.
Wat betekent 'van aard'?
'Van nature': 'zij is van aard kritisch' betekent dat dit bij haar karakter hoort.