Een vlieger oplaten: dat gaat niet op
Een vlieger is een speelgoed van papier of doek dat door de wind omhoog gehouden wordt aan een touw. Ouderwets is het ook een piloot.
Een vlieger laat je op een winderige dag omhoog. Elke Nederlander kent de uitdrukking 'dat gaat de vlieger niet op', maar bijna niemand weet nog waar die vandaan komt. Het woord is gemaakt van het werkwoord vliegen met -er.
- Speeltuig in de wind. *De kinderen lieten een vlieger op het strand op.*
- Piloot (ouderwets). *Hij was vlieger bij de luchtmacht.*
- Proefballonnetje (figuurlijk). *Hij liet een vlieger op.*
Vormen
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | de vlieger | De vlieger zweefde hoog. |
| Meervoud | vliegers | De vliegers dansten in de lucht. |
| Verkleinwoord | vliegertje | Een vliegertje maken. |
| Werkwoord | vliegen | vloog, gevlogen (zijn/hebben) |
| Samenstelling | vliegerfestival | Elk jaar op het strand. |
Voorbeeldzinnen
- Bij deze wind is het ideaal om een vlieger op te laten.Letterlijk; ook iets proberen.
- Dat gaat de vlieger niet op.Vaste uitdrukking: dat is niet toepasbaar of mag niet.
- Hij liet een vlieger op om te zien hoe men reageerde.Figuurlijk: een proefballonnetje.
Waar komt 'de vlieger gaat niet op' vandaan?
De uitdrukking de vlieger gaat niet op betekent dat iets niet doorgaat of niet klopt. De precieze herkomst is niet helemaal zeker. Een veelgenoemde uitleg is dat een vlieger zonder wind niet opstijgt, maar dat is een verklaring achteraf. Zeker is dat de uitdrukking al lang bestaat en nog gewoon gebruikt wordt. Voor wie meer over wind wil weten: zie wind. Een vlinder vliegt dan wel, maar heeft er geen touw aan.
Wat betekent 'een vlieger oplaten'?
Iets voorzichtig voorstellen om te peilen wat anderen ervan vinden. Je vergelijkt dat met een proefballonnetje.
Is vlieger ook een piloot?
Ja, in ouder Nederlands. Tegenwoordig zeg je piloot, al hoor je vlieger nog bij de luchtmacht.