Salade: sla met een zoutig verleden
Een salade is een koud gerecht van rauwe of gekookte ingrediënten, meestal koud opgediend met een dressing.
Een salade is meer dan alleen bladgroente. Het woord is verwant aan zout, want de eerste salades werden met zout of pekel op smaak gebracht. Tegenwoordig zijn er salades met pasta, aardappel, vis, fruit of vlees, en sommige zijn geen salade zonder dressing.
- Koud gerecht met dressing. *Als bijgerecht eten we een gemengde salade.*
- Gerecht met een hoofdingrediënt. *Vanavond maak ik een tonijnsalade.*
- Mengelmoes (figuurlijk). *Het debat was een salade van meningen.*
Vormen
| Kenmerk | Vorm | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | de | de salade |
| Meervoud | salades | verse salades |
| Verkleinwoord | saladetje | een saladetje als voorgerecht |
| Samenstelling | fruitsalade | een fruitsalade na het eten |
| Samenstelling | aardappelsalade | aardappelsalade bij de barbecue |
Salade in een zin
- Wil je een salade bij je pasta?Gewoon alledaags taalgebruik.
- Het restaurant serveert een uitstekende salade met geitenkaas.Culinair, op een menukaart.
- Ik maak de salade klaar terwijl jij de tafel dekt.Huiselijk, informeel.
Van insalata tot salade
Het woord komt via het Frans *salade* uit het Italiaanse *insalata*, letterlijk 'ingezouten'. Dat past bij de Latijnse stam *sal*, zout, die ook in *salami* en *saus* zit. In het Frans kan *salade* ook de plant zelf zijn. In het Nederlands is sla de plant en salade het gerecht. De combinatie *salade met dressing* is dus een tweeluik: de bladeren zijn de basis, de saus maakt het af. Bij een warm diner passen salades als bijgerecht, terwijl een maaltijdsalade een volwaardig hoofdgerecht kan zijn, en huzarensalade is een mengsel van aardappel, vlees en mayonaise.
Is salade hetzelfde als sla?
Nee. Sla is de plant, salade is het gerecht dat je ermee maakt.
Wat betekent insalata letterlijk?
Ingezouten, afgeleid van het Latijnse woord voor zout.