Pinguïn: de vogel die niet kan vliegen maar uitstekend zwemt
Een pinguïn is een zwart-witte zeevogel van het zuidelijk halfrond die niet kan vliegen maar uitstekend zwemt en duikt.
De pinguïn is een vogel die zijn vleugels als vinnen gebruikt. Hij kan niet vliegen, maar onder water vliegt hij bijna: met zijn stijve vleugels roeit hij door het water. Zijn zwart-witte pak is zijn bekendste kenmerk.
- Zeevogel van het zuidelijk halfrond. *De pinguïn broedt op het ijs.*
- Persoon die zich vormelijk kleedt (informeel). *Hij zag eruit als een pinguïn in zijn smoking.*
- Tekenfilmfiguur. *De pinguïn in de film danst.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de pinguïn | Meervoud: pinguïns. |
| Verkleinwoord | pinguïntje | Een jong dier. |
| Samenstelling | keizerspinguïn | De grootste soort. |
| Samenstelling | pinguïnkolonie | Ook: pinguïnpak. |
Pinguïn in een zin
- De pinguïn gleed op zijn buik over het ijs.Beeldend, journalistiek.
- Op Antarctica leven miljoenen pinguïns.Meervoud op -s; trema blijft.
- Hij droeg een pak als een pinguïn.Figuurlijk, humoristisch.
Herkomst en spelling
De herkomst van het woord is onzeker. Een verklaring wijst naar het Welshe *pen gwyn*, 'witte kop', en is gebaseerd op de grote alk, een uitgestorven vogel die oorspronkelijk de naam *pinguin* droeg. Een andere verklaring verwijst naar het Latijnse *pinguis*, 'vet'. Het trema in *pinguïn* geeft aan dat de i los wordt uitgesproken, zodat het niet als *pingwien* leest. Het is een vogel die vooral rond de Zuidpool leeft; pinguïns leven vrijwel uitsluitend op het zuidelijk halfrond.
Waarom een trema in pinguïn?
Zodat de ï apart wordt uitgesproken: pin-gu-ïn.
Leven er pinguïns op de Noordpool?
Nee: ze leven op het zuidelijk halfrond en niet bij de Noordpool, waar andere zeevogels als de papegaaiduiker leven.